The Young Pope – serial Paolo Sorrentino o władzy, wierze i ludzkich słabościach

The Young Pope (w Polsce Młody papież) to serial stworzony i wyreżyserowany przez Paolo Sorrentino dla stacji Sky Atlantic, HBO i Canal+. Jude Law gra w nim Lenny’ego Belardo, pierwszego amerykańskiego papieża w historii Kościoła, który przyjmuje imię Pius XIII. To opowieść o władzy, wierze i słabościach ludzi, którzy rządzą Watykanem.

Światowa premiera odbyła się 3 września 2016 roku na 73. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Wenecji. Pokazano tam poza konkursem dwa pierwsze odcinki i był to pierwszy w historii festiwalu serial w oficjalnym programie. W telewizji produkcja zadebiutowała 21 października 2016 roku na włoskim Sky Atlantic.

Najważniejsze informacje o serialu

O czym jest Młody papież

Lenny Belardo, młody kardynał z Nowego Jorku, zostaje wybrany na papieża, bo faworyci konklawe nie zdobywają wymaganej większości. Ma być kandydatem kompromisowym, łatwym do kierowania. Już po wyborze okazuje się, że zamierza podważać utrwalone tradycje i zwyczaje Watykanu.

Jedna z pierwszych decyzji Piusa XIII brzmi: zwykli ludzie nie są godni oglądać twarzy papieża. Na balkon Bazyliki św. Piotra wychodzi więc skryty w ciemności. Kardynałowi sekretarzowi stanu oznajmia, że sam zajmie się polityką Stolicy Apostolskiej. Na swoją najbliższą współpracowniczkę wyznacza siostrę Mary, zakonnicę, która wychowała go w sierocińcu.

Filmweb streszcza punkt wyjścia jednym zdaniem: Lenny Belardo “przyjmuje imię Piusa XIII i zostaje pierwszym amerykańskim papieżem w historii kościoła”. Opis serialu na Filmwebie zalicza go jednocześnie do dramatu i komedii, a anglojęzyczna Wikipedia określa go jako dramat satyryczny.

Władza: intrygi kardynałów i polityka Watykanu

Najważniejszym przeciwnikiem papieża jest kardynał Angelo Voiello (Silvio Orlando), kamerling i sekretarz stanu. Drugim graczem jest kardynał Michael Spencer, dawny mentor Lenny’ego i faworyt konklawe. W trzecim odcinku wychodzi na jaw, że obaj planowali używać nowego papieża jak marionetki. Gdy Pius XIII grozi Voiellowi ekskomuniką, ten musi przysiąc mu lojalność.

Zaniepokojeni radykalnymi zmianami kardynałowie próbują przejąć kontrolę nad papieżem, a on odpowiada kolejnymi ruchami:

• publicznie potępia kilku kardynałów,
• grozi konfiskatą majątku zakonów, zwłaszcza franciszkanów, jeśli nie podporządkują się jego przywództwu,
• każe sprowadzić z Bazyliki Niepokalanego Poczęcia w Waszyngtonie tiarę papieża Pawła VI jako swoją osobistą koronę,
• podczas spotkania z premierem Włoch grozi dawną procedurą, która pozwala Kościołowi wezwać włoskich katolików do niegłosowania w wyborach.

W piątym odcinku papież ogłasza kardynałom, że Kościół przestanie iść na kompromisy, by zadowolić wiernych, i stanie się bardziej nieprzejednany. Serial pokazuje Watykan jako miejsce, w którym wiara miesza się z szantażem, ambicją i grą o wpływy.

Wiara i ludzkie słabości Piusa XIII

Surowość nowego papieża ma źródło w dzieciństwie. Rodzice oddali Lenny’ego do katolickiego sierocińca, by prowadzić hedonistyczne życie, i to z tego doświadczenia wyrastają jego konserwatywne poglądy. W drugim odcinku w pierwszym przemówieniu żąda od katolików na całym świecie, by oddali się Bogu ciałem i duszą, bez względu na konsekwencje.

Z czasem okazuje się, że papież zmaga się z głęboką depresją, a jego decyzje napędza pragnienie konfrontacji z rodzicami, którzy go porzucili. Recenzent Kinofilii widzi w nim postać pełną sprzeczności, której nie da się łatwo zaklasyfikować. Opisuje go tak: “Pius XIII to mężczyzna pewny siebie, przekonany o swojej wielkiej urodzie i wdzięku”.

Obsada i bohaterowie drugiego planu

Poza Jude’em Lawem w serialu występują:

• Diane Keaton – siostra Mary, amerykańska zakonnica prowadząca sierociniec, która wychowała Lenny’ego i Andrew Dussoliera, a w Watykanie zostaje osobistą sekretarką papieża,
• Silvio Orlando – kardynał Angelo Voiello, sekretarz stanu,
• Javier Cámara – Bernardo Gutierrez, ceremoniarz Stolicy Apostolskiej,
• Scott Shepherd – kardynał Andrew Dussolier, misjonarz i przyjaciel Lenny’ego z sierocińca,
• Cécile de France – Sofia, odpowiedzialna za marketing i wizerunek Watykanu,
• Ludivine Sagnier – Esther, żona członka Gwardii Szwajcarskiej,
• James Cromwell – kardynał Michael Spencer, były arcybiskup Nowego Jorku i mentor Lenny’ego,
• Toni Bertorelli – kardynał Caltanissetta.

Jude Law za rolę Piusa XIII dostał nominację do 75. Złotych Globów w kategorii najlepszy aktor w miniserialu lub filmie telewizyjnym. Autor recenzji w Kinofilii pisze, że przyszedł na serial dla Sorrentina, a został dla Lawa, i nazywa tę kreację rolą życia aktora.

Zdjęcia, scenografia i muzyka

Za zdjęcia odpowiada Luca Bigazzi. Głównego bohatera kamera pokazuje prawie zawsze od pasa w górę, by sprawiał wrażenie, jakby się unosił. Sorrentino mówił, że przejął tę technikę od Spike’a Lee.

Zdjęcia trwały siedem miesięcy i ruszyły w sierpniu 2015 roku. Polska Wikipedia podaje wprost, że kręcono je w Rzymie, Watykanie i Wenecji. Większość powstała w studiach Cinecittà w Rzymie, gdzie odtworzono wnętrza Watykanu. Plenery i sceny w ogrodach nakręcono między innymi w Villi Lante w Bagnaii i w Villi Medici, a część ostatniego odcinka na placu św. Marka w Wenecji.

Muzykę skomponował Lele Marchitelli, a czołówce towarzyszy instrumentalna wersja utworu “Watchtower” Labrintha. Warstwę wizualną docenili Amerykanie: w 2017 roku serial dostał dwie nominacje do nagród Emmy, za zdjęcia i za scenografię. Był to pierwszy włoski serial nominowany do Primetime Emmy.

Jak serial przyjęli krytycy i widzowie

We Włoszech dwugodzinna premiera przyciągnęła 953 tys. widzów i dała płatnej telewizji Sky najwyższą oglądalność w jej historii. W serwisie Metacritic serial ma ocenę 68, co oznacza przeważnie przychylne recenzje, a w Rotten Tomatoes 80% pozytywnych opinii z 89 recenzji. Krytycy chwalili oryginalny pomysł i połączenie przerysowanego melodramatu z bluźnierczą komedią, zarzucali za to miejscami zagmatwaną fabułę.

Opinie środowisk katolickich były podzielone. Włoski tygodnik “Famiglia Cristiana” krytykował postacie przypominające karykatury, część katolickich recenzentów uznała serial za antykatolicki, a niektórzy konserwatywni krytycy chwalili sposób pokazania tradycji i pobożności. Recenzent Kinofilii, obok zachwytu nad estetyką i grą Lawa, wytyka Sorrentinowi słabe wyczucie formy serialowej i chaotyczną konstrukcję odcinków. Użytkownicy Filmwebu oceniają serial na 8,1/10 (około 63 tys. ocen, stan na wrzesień 2026).

Gdzie obejrzeć Młody papież

W Polsce serial dystrybuowała stacja HBO – tak podaje polska Wikipedia. Według wyszukiwarki JustWatch, we wrześniu 2026 roku Młody papież nie jest jednak dostępny w żadnym serwisie streamingowym w Polsce, w tym na Netflixie. Ten sam stan potwierdza polska baza VOD Upflix, która przy tytule informuje, że aktualnie nie jest on dostępny, i oferuje zapisanie się na powiadomienie, gdyby się pojawił.

Za granicą serial wciąż można oglądać legalnie: JustWatch wskazuje HBO Max i Amazon Prime Video w Stanach Zjednoczonych oraz Crave w Kanadzie, a łącznie tytuł jest dostępny w kilkunastu innych krajach poza Polską. Ten sam brak dostępu w polskim streamingu, według tego samego źródła, dotyczy też kontynuacji, czyli Nowego papieża.

Młody papież i Nowy papież – w jakiej kolejności oglądać

The Young Pope był projektowany i promowany jako zamknięty miniserial. Później powstała kontynuacja, Nowy papież (The New Pope), w której Jude Law wraca do roli, a obok niego pojawia się John Malkovich. Dziewięć odcinków kontynuacji miało premierę w styczniu 2020 roku na Sky Atlantic, HBO i Canal+. Najlepiej zacząć od Młodego papieża, bo Nowy papież rozwija jego wątki.

Więcej danych o produkcji, obsadzie i emisji zebrano w haśle Młody papież w Wikipedii.

Źródła:

• Wikipedia – Młody papież
• Wikipedia (en) – The Young Pope
• Filmweb – Młody papież | Serial | 2016
• Kinofilia – The Young Pope (Młody papież) – recenzja
• JustWatch – Młody papież
• Upflix – Młody papież (2016), gdzie obejrzeć